25 Ağustos 2026'da canlı graftan sayıldı.
Ham neşirden ekrandaki hadise
1 · Kaynak metinler
Arapça asıl metinler ve İngilizce karşılıkları fawazahmed0 hadis neşirlerinden alınıyor; Türkçe çeviriler islamilimleri.com nüshasından. Metinler olduğu gibi taşınıyor — kısaltılmıyor, düzeltilmiyor, birleştirilmiyor. Her hadisin kimliği kaynağındaki numarasına bağlı (koleksiyon:kitap:no), yani bir kayıt her zaman kendi neşrindeki yere geri götürülebilir.
2 · İsnad ve râvi çıkarımı
İsnad zincirleri gerçek Arapça isnaddan çıkarılıyor: metin nakil işaretlerinde (حدثنا · اخبرنا · عن) bölünüyor ve her segment râvi kütüğünün Arapça takma adlarıyla eşleştiriliyor. Eşleşmeyen segment râvi düğümü ÜRETMEZ — tanınmayan bir ad için kimlik uydurmaktansa zinciri eksik bırakmak tercih ediliyor. Bugünkü 3.235 râvinin 156'sı elle küratörlenmiş kütükten (biyografi doğrulanmış), 3.079'u korpusun kendi isnadlarından çıkarılmış (biyografi yok).
3 · Metin, isnad ve şerh ayrımı
Sayfada okuduğunuz gövde, isnad zinciri ve musannif/mütercim notu ayrı alanlarda tutuluyor; arama ve benzerlik hesabı isnadı değil matnı okuyor. Ayrımın nereden geldiği kayıt başına saklanıyor: bugün %77,4 kural, %13,3 LLM, %5,6 sözlük, %2,1 isnadsız ve %1,6'sı ayrılamamış (o kayıtlarda isnad hâlâ gövdenin içinde).
4 · Sıhhat dereceleri
Sıhhat derecesi bize ait değil: kaynak neşirlerin kendi grades alanından geliyor ve hangi âlime ait olduğu her hadisin yanında yazıyor (tercih sırası Albânî; Muvatta'da Selîm el-Hilâlî, Sünen'lerde ayrıca Şuayb el-Arnaût, Zübeyr Ali Zâî ve diğerleri). Buhârî ve Müslim'in ham dosyalarında derece alanı YOK; o iki koleksiyonda gösterilen derece kendi sahîh şartlarından gelen varsayılandır, ayrı bir hüküm değil. Eşlenemeyen dereceler (Shadh, Maqtu, boş) hiç değiştirilmiyor.
5 · Paralel rivayetler
"Aynı hadis" kararı elle değil, matn benzerliğinden veriliyor ve kanıtı zayıf olan kenarlar listede ayrı bir katmana iniyor. Kanıtı yalnız yaygın bir sahâbînin paylaşılması olan ya da bir ucu kendi metnini taşımayan tekrar kaydı olan kenarlar silinmiyor, katlanıyor — okuyucu isterse açıyor.
Neyi söyleyemeyiz
Aşağıdakiler tahmin değil, ölçülmüş kusurlardır. Bir sayfa size bir şeyi gösteremiyorsa sebebini burada bulabilmelisiniz; sessizce yaklaşık bir cevap üretmemeye çalışıyoruz.
Çeviri katmanı hiçbir kapıyla ölçülmedi
Türkçe çevirilerin doğruluğu bugüne kadar ölçülmedi — oysa arama, olay etiketleme ve sunumun tamamı onun üstünde duruyor. Bilinen bir gösterge zaten bir fark olduğunu söylüyor: metin dışı not (şerh/tahric) Türkçe tarafta 9.648 hadiste varken Arapça tarafta 5.254'te var. Yani Türkçe metin, kaynak nüshada bulunmayan mütercim katkısı taşıyor. Ayrı bir ölçüm turu bekliyor.
383 hadisin Türkçesi neşirden değil, makine çevirisi
Hiçbir Türkçe neşirde karşılığı bulunmayan 383 hadis, boş bırakılmak yerine bir dil modeliyle çevrildi ve bu kayıtlar yüzeyde makine çevirisi olarak ayrıca işaretleniyor — bir neşir çevirisiyle aynı güvende değildir. Çeviri isnad zinciri dâhil yapıldı (zincirsiz çevirmek bu kayıtları aramanın en zayıf katmanına düşürüyordu). Kalite kapısı olarak kayıtların tamamı, çeviriyi yapandan ayrı bir hakeme kör olarak yargılatıldı: uydurma ve atlama sıfır. Yine de bunlar insan eliyle yapılmış bir neşir değildir; hassas bir kullanımda Arapça asıl metinle karşılaştırın. Müsned'in Türkçe çevirisi hâlâ elimizde değil.
Bâb numarası dört koleksiyonda var, üçünde yok
Klasik atıfta "Buhârî, Tıp 5" Kitâbü't-Tıb'ın 5. bâbı demektir. Bâb numarası korpusa 29 Ağustos 2026'da geldi ve rivayetlerin %62,9'unda var: Buhârî (%98,8), Ebû Dâvûd (%100), Tirmizî (%99,7) ve Müslim (%81,2). Nesâî, İbn Mâce ve Muvatta'da hâlâ yok — oralarda bâblı bir atıf sizi kitaba götürüp durumu söylüyor. Numara, klasik atfın dayandığı neşirden (Muhammed Fuâd Abdülbâkī tertibi) her rivayetin kendi numarası üzerinden çıkarıldı; Müslim'de o numara tutmadığı için bâb başlık eşleştirmesiyle bulundu, yani daha zayıf bir dayanağı var. Bâbların %23,3'ünde Türkçe başlık doğrulanamadığı için yazılmadı; Buhârî'de 90 rivayet hiçbir bâba oturmadı. Kitapsız numara ("Buhârî 5680") ise doğrudan çözülüyor.
Metin/isnad sınırı %1,6 kayıtta çizilemedi
561 hadiste ayrım yapılamadı ve isnad hâlâ gövdenin içinde; ayrıca ayrılabilen kayıtların bir kısmında kesim cümle ortasından geçiyor. Sunum katmanı bunu telafi ediyor (önizleme yarım cümleyle açılmıyor) ama kök onarım bekliyor.
Râvi kimliklerinin çoğunda biyografi yok
3.235 râvinin 3.079'u korpusun kendi isnadlarından çıkarıldı; cerh-ta'dîl kaydı olmayanlar "bilinmiyor" olarak işaretli. Bu bir derece değil, derecenin yokluğudur — zayıfla eş tutulmamalı.
Nesep ağacı Kureyş ile sınırlı
Kabile şeceresi bugün Kureyş boylarını kapsıyor; Ensâr boyları ve diğerleri henüz yok. Şecere baba hattını izler; anne kenarları ayrı bir katman olarak gösterilir.
Bir kaydın yanlış olduğunu düşünüyorsanız, hadisin kaynağındaki numarası sayfada yazılıdır — neşirle karşılaştırılabilir.