وَحَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى، وَيَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ، وَابْنُ، حُجْرٍ قَالَ يَحْيَى بْنُ يَحْيَى أَخْبَرَنَا وَقَالَ الآخَرَانِ، حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ، - وَهُوَ ابْنُ جَعْفَرٍ - عَنْ شَرِيكٍ، - وَهُوَ ابْنُ أَبِي نَمِرٍ - عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي عَتِيقٍ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ "‏ إِنَّ فِي عَجْوَةِ الْعَالِيَةِ شِفَاءً أَوْ إِنَّهَا تِرْيَاقٌ أَوَّلَ الْبُكْرَةِ ‏"‏ ‏.‏

Bu hadîsi Buhârî «Et'ime» ve «Tıbb» bahislerinde tahrîc etmiştir. Acva: Hurmanın güzel bir nev'idir. Yayla diye tercüme ettiğimiz Âlîye: Medine'nin Necid tarafına düşen tarlaları ve köyleridir. Tihâme tarafına düşenlere Safire denilir. Kâdî Iyâz Aliyenin Medîne'ye en yakın yerinin üç mil, en uzak yerinin ise sekiz mil olduğunu söyler. Tiryak: Panzehir mânâsına gelir. Fârisî bir kelimedir. Aynî bu hadîsin üzerinde dört vecihle söz etmiştir. Şöyle ki 1- Hurmanın sabahleyin yenilmesi bildirilmiştir. Öğle ve akşam zamanlarında yenilse zikredilen fayda hasıl olmaz. Hadîsin bir rivâyetinde mekân kaydı bile konulmuş, yayla hurmasında şifa vardır, buyurmuştur. 2- Yenecek hurmaların acva cinsinden olması kaydedilmiştir. Bunun hikmeti Acva nev'ini Medîne'ye bizzat Peygamber (sallallahü aleyhi ve sellem) ’in mübarek eliyle dikmiş olmasıdır. Nesâî 'nin Hazret-i Câbir'den merfû olarak rivâyet ettiği bir hadîste: «Acva cennettendir. O zehre karşı şifadır.» buyurulmuştur. Hattâbî : «Acvanın zehir ve sihire fayda vermesi kuru hurmadaki bir hassadan değil. Peygamber (sallallahü aleyhi ve sellem) ’in Medine hurmasına yaptığı bereket duası neticesidir.» demiş. İbn Tin de: «Bunun Medîne'ni hususi bir hurması olması ihtimâli vardır. Bu hususta daha başka sözler de söylenmiştir. 3- Nevevî diyor ki: «Hurmaların yedi adet olması hususu namazların sayısı ve zekâtların nisabı gibi akılla bilinemiyor. Bu adet tıbb bahsinin birçok yerlerinde zikredilmiştir. Biz bunun hikmetini bilemeyiz. Binâenaleyh fazilet ve hikmetine iman ve itikad vâcibdir.» 4- O günün geceye kadar diye kayıtlanması geceleyin mezkûr faydanın kalkmış olduğunu gösterir.

Künye

Sıhhat Değerlendirmesi